Een klikkende kaak is een klik, plop of knak die uit het gewricht voor het oor komt wanneer u uw mond opent, kauwt, gaapt of praat. Het gewricht dat hierbij betrokken is, is het kaakgewricht, dat de onderkaak met de schedel verbindt en een klein schijfje kraakbeen bevat dat de beweging opvangt. Als dit schijfje en de spieren eromheen niet soepel samenwerken, kan het gewricht geluid maken, en voor veel mensen is dat het eerste teken dat er in de kaak iets uit balans is.

Deze gids legt uit wat een klikkende kaak betekent, waarom het gebeurt en wanneer het onschuldig is. Ook komen de klachten aan bod waarvoor onderzoek nodig is, de behandelopties van eenvoudige zorg thuis tot spalk en fysiotherapie, en de gewoonten die het gewricht op de lange termijn ontlasten.

Wat is een klikkende kaak?

Een klikkende kaak is elk hoorbaar geluid van het kaakgewricht tijdens beweging. Het kan één klik zijn, een herhaalde plop of een knarsend geluid, aan één kant of aan beide kanten. Omdat het gewricht een scharnier- en een glijbeweging combineert, moet het schijfje bij elke opening samen met het kaakbot naar voren glijden. Schiet het uit positie en springt het daarna terug, dan hoort en soms voelt u een klik.

Get Free Consultation

Have any questions? Leave your details and we'll get back to you shortly.

    Veel mensen hebben jarenlang een klikkende kaak zonder pijn, en dan is meestal geen behandeling nodig. Het verandert wanneer de klik gepaard gaat met pijn, beperkte mondopening of het vastlopen van de kaak. Deze klachten vallen onder de term temporomandibulaire dysfunctie en verdienen een goede beoordeling, omdat de oorzaak vaak te vinden en te behandelen is.

    Wat veroorzaakt een klikkende kaak?

    clicking jaw

    De meest voorkomende oorzaak is een verschoven kaakschijfje. Het schijfje kan licht naar voren schuiven door spanning in de spieren, een blessure, langdurig wijd open zijn tijdens tandheelkundige behandelingen of gewoon door de natuurlijke slijtage die bij het ouder worden hoort. Bij elke opening glijdt het bot over het schijfje en brengt het met een klik terug op zijn plaats.

    Tandenknarsen en op elkaar klemmen, ook wel bruxisme genoemd, is een andere belangrijke factor. De kauwspieren blijven urenlang gespannen, vooral ’s nachts, en die extra belasting trekt aan het gewricht en het schijfje. Stress versterkt de gewoonte, waardoor veel mensen in drukke periodes meer klikken in hun kaak merken. Artrose, een beet die niet gelijkmatig sluit, langdurig kauwgom kauwen en een eerdere klap op het gezicht kunnen ook gewrichtsgeluid veroorzaken.

    Klachten waar u op moet letten

    Een klik op zichzelf is geen reden tot zorg. Het wordt belangrijker als er andere tekenen bij komen. Pijn voor het oor of langs de wang, een vermoeid of strak gevoel in het gezicht na het eten, hoofdpijn bij de slapen, oorpijn zonder oorontsteking en een kaak die bij het openen naar één kant uitwijkt, zijn signalen die het controleren waard zijn.

    Beperkte mondopening is het belangrijkste waarschuwingsteken. Als u uw mond niet meer zo wijd kunt openen als voorheen of de kaak in open of gesloten stand blijft haken, kan het schijfje de beweging blokkeren. Dit moet zonder uitstel worden beoordeeld, omdat de behandeling eenvoudiger en succesvoller is als die vroeg begint.

    SituatieWat het meestal betekentAanbevolen stap
    Af en toe een klik, geen pijnLichte schijfbeweging, vaak onschuldigAfwachten, overbelasting vermijden
    Klik met gevoeligheid na het kauwenSpiervermoeidheid of beginnende overbelastingZorg thuis en controle bij de tandarts
    Klik met ochtendhoofdpijn of afgesleten tandenWaarschijnlijk klemmen of knarsen ’s nachtsOnderzoek bij de tandarts, nachtspalk
    Klik met blokkade of beperkte openingVerschuiving van het schijfje die de beweging blokkeertSnel onderzoek
    Klik na een blessureMogelijke schade aan gewricht of botMedische beoordeling en beeldvorming

    Hoe wordt een klikkende kaak vastgesteld?

    Het onderzoek begint met een gesprek over wanneer het klikken begon, of het pijn doet en welke gewoonten een rol kunnen spelen. De tandarts of arts voelt vervolgens aan het gewricht en de kauwspieren terwijl u de mond opent en sluit, meet hoe wijd de mond opengaat en kijkt of de kaak in een rechte lijn beweegt. Ook de beet en de slijtage van de tanden worden bekeken, omdat ze aanwijzingen geven over klemmen.

    Als de oorzaak onduidelijk is of de klachten ernstig zijn, helpt beeldvorming. Een panoramafoto toont het bot, terwijl een MRI-scan de positie van het schijfje en de toestand van het weefsel laat zien. Een driedimensionale scan kan worden ingezet als de botstructuur nader bekeken moet worden. De meeste patiënten hebben alleen het lichamelijk onderzoek en één opname nodig.

    Zorg thuis bij een klikkende kaak

    Eenvoudige maatregelen verminderen de belasting van het gewricht en verhelpen lichte klachten vaak binnen enkele weken. Gedurende korte tijd zachter eten, het eten in kleine stukjes snijden en geen kauwgom kauwen geeft het gewricht rust. Het helpt ook om de mond niet heel wijd te openen, bijvoorbeeld bij gapen of bij het afbijten van grote broodjes.

    Warme kompressen op de spieren voor het oor ontspannen de spanning, en rustige kaakoefeningen die een fysiotherapeut aanleert verbeteren de beweging. Het is waardevol om overdag op klemmen te letten: als u niet eet, horen de tanden licht uit elkaar te staan en rust de tong tegen het gehemelte. Technieken die stress verlagen, zoals regelmatig wandelen of ademhalingsoefeningen, kunnen ook het knarsen ’s nachts verminderen.

    Behandelmogelijkheden bij een klikkende kaak

    Als zorg thuis niet genoeg is, hangt de behandeling af van de oorzaak. Een op maat gemaakte occlusiespalk voor ’s nachts is de meest gebruikte optie voor mensen die klemmen of knarsen, omdat die de druk over de tanden verdeelt en het gewricht laat rusten. Fysiotherapie voor de kaak, met rekken, manuele therapie en houdingsoefeningen, helpt de beweging te herstellen en spierpijn te verminderen.

    Medicijnen kunnen de behandeling op korte termijn ondersteunen. Ontstekingsremmende pijnstillers verlichten de gevoeligheid tijdens een opvlamming en bij ernstiger klachten kunnen spierverslappers voor een beperkte periode worden voorgeschreven. Botulinetoxine in de kauwspieren wordt soms overwogen als het knarsen sterk is en andere methoden niet hebben geholpen. Dit alles moet worden besloten met een behandelaar die het gewricht heeft onderzocht.

    Wanneer is een ingreep aan het gewricht nodig?

    Een operatie is zelden nodig en blijft voorbehouden aan gevallen waarin het gewricht vastzit of ernstig beschadigd is en conservatieve zorg niet heeft geholpen. Artrocentese, een minimaal invasieve ingreep waarbij het gewricht met steriele vloeistof wordt gespoeld, kan een vastzittend schijfje losmaken en de ontsteking verminderen. Artroscopie stelt de chirurg in staat in het gewricht te kijken en problemen via zeer kleine openingen te behandelen.

    Open gewrichtschirurgie is bedoeld voor de ernstigste situaties, zoals een gewricht dat door artrose is beschadigd of een afwijking van het bot. De beslissing wordt genomen na een lange periode van niet-chirurgische behandeling en een uitgebreid gesprek over het verwachte voordeel, de risico’s en de hersteltijd.

    Kan een klikkende kaak vanzelf overgaan?

    clicking jaw causes

    Bij veel mensen komt en gaat de klik zonder behandeling, vooral als die werd uitgelokt door een tijdelijke stressperiode, een tandheelkundige ingreep of veel kauwen. Het gewricht een paar weken ontlasten is vaak genoeg om de spieren te laten ontspannen en het schijfje tot rust te laten komen.

    Bij anderen blijft de klik jarenlang zonder problemen bestaan. Het geluid zelf voorspelt niet dat het gewricht zal verslechteren. Wat telt is of er pijn, stijfheid of beperkte beweging ontstaat, en juist die veranderingen moeten de beslissing sturen om een deskundige te raadplegen.

    Gewoonten die het kaakgewricht beschermen

    Kleine dagelijkse gewoonten maken een duidelijk verschil. Aan beide kanten kauwen verdeelt de belasting, en het vermijden van zeer harde of taaie voeding, zoals harde korsten en taai vlees, vermindert de druk. De kin met de hand ondersteunen bij lang gapen, het hoofd rechtop houden tijdens het telefoneren en de kaak niet op de hand laten rusten beschermen het gewricht ook.

    De slaaphouding speelt eveneens een rol. Op de rug slapen met een kussen dat de nek recht houdt, belast de kaak minder dan op de buik slapen. Voor mensen die met hun tanden knarsen biedt een goed passende nachtspalk in combinatie met stressbeheersing de beste bescherming op lange termijn.

    Tandheelkundige oorzaken van een klikkende kaak

    Tanden beïnvloeden het gewricht meer dan veel mensen denken. Ontbrekende tanden, een ongelijkmatige beet, een te hoge vulling of een kroon die niet goed op de tegenoverliggende tand aansluit, kunnen veranderen hoe de kaak sluit. Na verloop van tijd passen de spieren zich aan deze positie aan en draagt het gewricht een andere belasting.

    De tandarts kan de contacten tussen de tanden controleren en kleine onevenwichtigheden corrigeren met een geringe aanpassing. In complexere gevallen kunnen orthodontische behandeling, restauraties of tandimplantaten worden gepland om een stabiele en gelijkmatige beet te creëren. Het behandelen van de beet neemt de klik niet altijd weg, maar kan de belasting verlagen die hem in stand houdt.

    Veelgestelde vragen

    Is een klikkende kaak ernstig?

    In de meeste gevallen niet. Een pijnloze klik komt vaak voor en is meestal onschuldig. Aandacht is nodig als er pijn, beperkte opening, vastlopen of een veranderde beet bijkomt.

    Kan stress een klikkende kaak veroorzaken?

    Ja. Stress verhoogt de spierspanning en het klemmen van de tanden, waardoor het gewricht en het schijfje overbelast raken. Stressbeheersing en een nachtspalk, wanneer aanbevolen, kunnen de klachten verminderen.

    Moet ik mijn kaak opzettelijk laten klikken voor verlichting?

    Nee. De kaak forceren of laten knakken kan het gewricht en het schijfje irriteren. Rustige oefeningen van een fysiotherapeut zijn een veiligere manier om de beweging te verbeteren.

    Kan een tandarts een klikkende kaak behandelen?

    Ja. Een tandarts kan het gewricht en de beet onderzoeken, een spalk adviseren, kleine bijtproblemen corrigeren en u indien nodig doorverwijzen naar een fysiotherapeut of specialist.

    Hoe lang duurt het voordat het beter wordt?

    Lichte klachten verdwijnen vaak binnen enkele weken met rust en zorg thuis. Spalktherapie en fysiotherapie duren meestal enkele weken tot enkele maanden, afhankelijk van de oorzaak.

    Medische Disclaimer: Deze inhoud is alleen voor informatieve doeleinden en vormt geen medisch advies. Alle behandelingen worden uitgevoerd in onze partnerziekenhuizen, die beschikken over een licentie voor gezondheidstoerisme. Raadpleeg een gekwalificeerde zorgverlener voordat u medische beslissingen neemt. Lees de volledige disclaimer